جزیره هرمز با برخورداری از طبیعت رنگارنگ، جاذبه‌های زمین‌شناختی کم‌نظیر، میراث تاریخی و فرهنگ بومی غنی، از ظرفیت‌های شاخص گردشگری در جنوب کشور به شمار می‌رود؛ ظرفیتی که بهره‌برداری هدفمند از آن، به توسعه زیرساخت‌ها، ارتقای خدمات عمومی و هماهنگی دستگاه‌های اجرایی نیاز دارد.

در این چارچوب، پیگیری مصوبات توسعه‌ای جزیره و تسریع در اجرای طرح‌های اولویت‌دار، به‌عنوان یکی از محورهای مهم برنامه‌ریزی برای آینده هرمز مورد توجه قرار گرفته است؛ رویکردی که در صورت همراهی تأمین منابع مالی با اجرای مؤثر طرح‌ها، می‌تواند زمینه استفاده بهتر از توانمندی‌های اقتصادی و گردشگری جزیره را فراهم کند.

نشست کارگروه پیگیری مصوبات و بررسی مسائل و مشکلات جزیره هرمز با حضور مدیرکل دفتر هماهنگی امور توسعه جزایر استانداری هرمزگان برگزار شد و در آن، بر ضرورت پیگیری تصمیم‌ها تا حصول نتیجه، رفع موانع اجرایی پروژه‌های نیمه‌تمام و تأمین اعتبارات مورد نیاز برای توسعه جزیره تأکید شد.

پیگیری مصوبات برای شتاب‌بخشی به توسعه هرمز

عبدالرسول دریائی، مدیرکل دفتر هماهنگی امور توسعه جزایر استانداری هرمزگان، در این نشست با تأکید بر ضرورت پیگیری مستمر مصوبات اظهار کرد: دستگاه‌های اجرایی باید اجرای مصوبات مرتبط با جزیره هرمز را تا حصول نتیجه نهایی دنبال کنند و اقدامات لازم برای رفع موانع پروژه‌های نیمه‌تمام و ارتقای خدمات عمومی و زیرساختی جزیره را با جدیت در دستور کار قرار دهند.

وی با اشاره به ظرفیت‌های جزیره هرمز و ضرورت شتاب‌بخشی به روند توسعه آن افزود: دستگاه‌های اجرایی باید از تمامی ظرفیت‌های استانی و ملی برای تأمین و جذب اعتبارات مورد نیاز پروژه‌ها استفاده کنند.

دریائی همچنین با تأکید بر اهمیت اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای سال ۱۴۰۵، پیگیری پیش‌بینی، تصویب و تخصیص منابع مالی مورد نیاز پروژه‌های اولویت‌دار را ضروری دانست و بر لزوم هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی و پیگیری موضوعات در سطوح استانی و ملی تأکید کرد.

به گفته وی، تسریع در فرآیندهای اجرایی و اعتباری و ارائه گزارش‌های منظم از روند اجرای مصوبات و میزان پیشرفت پروژه‌ها، از الزامات پیشبرد برنامه‌های توسعه‌ای جزیره است.

مدیرکل دفتر هماهنگی امور توسعه جزایر استانداری هرمزگان تأکید کرد: این دفتر روند اجرای مصوبات و تأمین اعتبارات مربوط به جزیره هرمز را به‌صورت مستمر تا حصول نتیجه نهایی پیگیری خواهد کرد.

تأکید بر پیگیری مستمر مصوبات، زمینه‌ای برای تقویت هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی و حرکت منسجم‌تر طرح‌ها از مرحله تصمیم‌گیری به مرحله اجرا فراهم می‌کند. در این مسیر، تعیین اولویت‌های توسعه‌ای، مشخص شدن منابع مالی و ارزیابی منظم میزان پیشرفت پروژه‌ها می‌تواند به افزایش اثربخشی اقدامات و تسریع در پاسخ‌گویی به نیازهای جزیره کمک کند.

ظرفیت‌های گردشگری؛ فرصتی برای رونق اقتصادی جزیره

هرمز تنها به دلیل خاک‌های رنگارنگ و چشم‌اندازهای منحصربه‌فردش شناخته نمی‌شود؛ موقعیت جغرافیایی، جاذبه‌های زمین‌شناختی، آثار تاریخی و ویژگی‌های فرهنگی جامعه محلی، مجموعه‌ای از ظرفیت‌ها را در این جزیره پدید آورده است که می‌تواند پشتوانه توسعه گردشگری و فعالیت‌های اقتصادی وابسته به آن باشد.

افزایش استقبال گردشگران در سال‌های گذشته، اهمیت برنامه‌ریزی برای بهره‌گیری اصولی از این ظرفیت‌ها را بیش از پیش نمایان کرده است. توسعه اقامتگاه‌ها، بهبود خدمات عمومی، ارتقای امکانات مورد نیاز مسافران و حمایت از کسب‌وکارهای محلی، از جمله محورهایی هستند که می‌توانند به توزیع منافع گردشگری در جامعه محلی کمک کنند.

با این حال، بهره‌مندی پایدار از این فرصت مستلزم تناسب میان حجم سفرها و توان زیرساختی و محیطی جزیره است؛ موضوعی که توجه همزمان به توسعه خدمات و حفاظت از طبیعت را ضروری می‌کند.

محمد جهانشاهی، دبیر کمیته ملی طبیعت‌گردی و گردشگری سبز کشور، پیش‌تر در مرداد ماه سال جاری با اشاره به رونق گردشگری جزیره هرمز گفت: ظرفیت‌های این جزیره برای پذیرش حجم گردشگران متوازن نیست و این نابرابری هم در زیرساخت‌های خدماتی مانند اقامتگاه‌ها و رستوران‌ها و هم در ظرفیت‌های زیست‌محیطی وجود دارد.

وی با اشاره به برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده برای مدیریت گردشگری هرمز اظهار کرد: هدف، فراهم کردن شرایط مناسب برای ارائه خدمات باکیفیت و رعایت الزامات زیست‌محیطی است و اجرای برنامه‌های تدوین‌شده می‌تواند بخشی از چالش‌های مدیریت گردشگری در این جزیره را برطرف کند.

جهانشاهی همچنین ایجاد یک نظام مدیریتی چندجانبه را برای جزیره هرمز ضروری دانست و بر اهمیت توجه همزمان به عناصر طبیعی، زمین‌شناختی، پدیده‌های زیستی و ویژگی‌های فرهنگی و اجتماعی آن تأکید کرد.

به گفته دبیر کمیته ملی طبیعت‌گردی و گردشگری سبز کشور، یکی از تجربه‌های مدیریت گردشگری هرمز به نوروز ۱۴۰۳ بازمی‌گردد؛ زمانی که تلاش شد با استفاده از یک پلتفرم و سامانه، شمار سفرها به جزیره محدود و رفت‌وآمدها کنترل شود تا فشار ناشی از حضور گردشگران کاهش یابد، اما این تجربه به دلیل مشکلات زیرساختی ادامه پیدا نکرد.

جهانشاهی همچنین با اشاره به کاهش ورود گردشگران در دو نوروز گذشته به دلیل شرایط حاکم بر سفرها، بر ضرورت برنامه‌ریزی برای مدیریت پایدار گردشگری در صورت عادی شدن شرایط تأکید کرد.

این تجربه نشان می‌دهد که توسعه گردشگری هرمز به برنامه‌هایی مستمر و برخوردار از زیرساخت اجرایی نیاز دارد. ساماندهی ورود مسافران، ارتقای کیفیت خدمات، حفاظت از زیستگاه‌های طبیعی و مشارکت دادن جامعه محلی در فرآیند برنامه‌ریزی می‌تواند به ایجاد تعادل میان رونق اقتصادی و صیانت از محیط جزیره کمک کند.

از این منظر، توسعه زیرساخت‌ها و مدیریت گردشگری دو مسیر مکمل یکدیگرند؛ زیرا تقویت خدمات عمومی و امکانات گردشگری، در کنار حفاظت از منابع طبیعی، می‌تواند زمینه ماندگاری جاذبه‌های جزیره و بهره‌مندی بلندمدت ساکنان از منافع اقتصادی سفر را فراهم کند.

توسعه زیرساخت‌ها؛ گامی برای بهره‌گیری از توانمندی‌های هرمز

جزیره هرمز با وسعت بیش از ۴۲ کیلومتر مربع، در فاصله حدود هشت کیلومتری بندرعباس و در مجاورت تنگه هرمز قرار دارد. این موقعیت جغرافیایی در کنار پیشینه تاریخی و ویژگی‌های طبیعی، جایگاه ویژه‌ای به جزیره بخشیده است.

با وجود این ظرفیت‌ها، تحقق چشم‌انداز توسعه هرمز به اقداماتی فراتر از معرفی جاذبه‌ها و افزایش شمار گردشگران نیاز دارد. تکمیل پروژه‌های نیمه‌تمام، ارتقای زیرساخت‌های خدماتی، تأمین منابع مالی طرح‌های اولویت‌دار و تقویت هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول، از مؤلفه‌های مؤثر در تبدیل ظرفیت‌های موجود به فرصت‌های پایدار اقتصادی و اجتماعی است.

پیگیری مصوبات توسعه‌ای در این میان، زمانی به نتایج ملموس منتهی می‌شود که تصمیم‌ها با برنامه اجرایی روشن، زمان‌بندی مشخص و منابع مالی متناسب همراه باشند و روند پیشرفت طرح‌ها به‌صورت مستمر ارزیابی شود. چنین رویکردی می‌تواند ضمن افزایش کارآمدی اقدامات اجرایی، زمینه پاسخ‌گویی بهتر به نیازهای ساکنان را فراهم کند.

افق توسعه جزیره هرمز در پیوند میان زیرساخت‌های کارآمد، گردشگری مسئولانه و حفاظت از میراث طبیعی و فرهنگی آن شکل می‌گیرد. پیگیری منسجم مصوبات و تأمین اعتبارات مورد نیاز، فرصتی برای تقویت این مسیر فراهم کرده است؛ فرصتی که بهره‌گیری از آن می‌تواند به ارتقای کیفیت زندگی مردم، رونق فعالیت‌های محلی و حفظ جایگاه هرمز به‌عنوان یکی از مقصدهای متمایز گردشگری ایران کمک کند.